وای‌فای ایرانسل در توچال

اپراتور ایرانسل بعد از چندین بار معرفی سرویس WiFi تحت عنوان چتر ایرانسل در فروردین ۱۳۹۴ خدمات اینترنت Wi-Fi ایرانسل را در مجموعه توچال را افتتاح کرد. سال گذشته دو بار تست کردم و هر دو بار نتیجه نسبتا خوبی داشت (هر چند از وقتی که سرویس ۴G را معرفی کرده است خیلی کمتر روی موبایل از وای فای استفاده می کنم.)

در ادامه نوشته اقدام دیرهنگام برای گسترش شبکه‌های WI-FI عمومی و به امید اینکه معرفی وای‌فای اول شروع رسمی رقابت بین دو اپراتور موبایل بزرگ کشور باشد و باعث افزایش نقاط و بهبود شرایط استفاده از اینترنت وای فای شود، این عکس ها رو از نصب توچال داشته باشید. بعدا هم باید سری به وای فای اول زد.

 

اقدام دیرهنگام برای گسترش شبکه‌های WI-FI عمومی

این مطلب بازنشر یادداشت اختصاصی تیر ۱۳۹۳ در وب‌سایت ITIRAN است که به مناسبت معرفی سرویس وای فای اول در شهریور ۱۳۹۵ بازنشر می‌کنم.

بیشتر از بیست سال است که شبکه‌های وای‌فای برای استفاده‌های عمومی و دسترسی به اینترنت در شهرهای بزرگ، برنامه‌ها و همایش‌ها استفاده می‌شوند. در دهه‌ی اخیر شبکه‌های Public WiFi در کلان شهرهای بزرگ با گسترش نیازهای کاربران موبایل برای دسترسی به پهنای باند بیشتر و تغییر سطح انتظارات آن‌ها، محبوبیت و رواج بیشتری پیدا کرده است. در چند سال اخیر ارایه خدمات وای‌فای از سوی شرکت‌های مخابراتی و اپراتورها به عنوان روش تسهیل کننده دسترسی (Mobile Data Offloading) کاربران موبایل به شبکه‌ی اینترنت مورد استفاده قرار گرفته است.

در کشور ما نیز استفاده از شبکه‌های وای‌فای عمومی بر خلاف سایر فنآوری‌های دسترسی بی‌سیم، تقریبا همزمان با شهرهای بزرگ دنیا پیشرفت کرده است. اما این فنآوری نیز درگیر مشکلات خاصی است که شاید مختص جامعه اطلاعاتی ایران باشد. شاید یکی از مهمترین مشکلات در این حوزه اقدام دیرهنگام سازمان قانون‌گذار برای ورود به این حوزه بوده است. متاسفانه ارایه خدمات WiFi عمومی در سطح شهرهای بزرگ ایران با بی‌نظمی و عدم حفظ کیفیت و امنیت مناسب برای کاربران مواجه است، که عدم رسیدگی مناسب به این موضوع و عدم ایجاد رقابت در میان ارایه دهندگان این خدمات ممکن است نتیجه‌های مانند تجربه‌های کاربران از انتظار برای استفاده از خدمات ۳G و ۴G را دوباره تکرار کند.

وضعیت قانونی ارایه خدمات وای‌فای عمومی در ایران

بر اساس مصوبه شماره ۴ جلسه شماره ۱۷۶ مورخ ۲۸/۰۷/۱۳۹۲ کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات از سوی سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی استفاده از فنآوری وای‌فای در باندهای فرکانسی ۲٫۴۰ GHz و ۵٫۸۰ GHz به دو دسته ارایه خدمات درون ساختمانی (InDoor) و برون ساختمانی (Outdoor) تقسیم شده است. این مصوبه شرایطی را برای ارایه خدمات WiFi برون ساختمانی بدین شرح مشخص کرده است:

  1. شرکت‎های ارایه کننده خدمات اینترنت با هماهنگی سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی می‌توانند در مناطق روستایی و سایر نقاطی که شرکت‌های دیگر تمایلی به ارایه خدمات اینترنت ندارند با استفاده از فناوری WiFi نسبت به ارایه خدمات اینترنت به صورت برون ساختمانی (Outdoor) اقدام کنند.
  2. شرکت‌های ارایه کننده خدمات اینترنت تا پایان دوره حفاظت اپراتور سوم تلفن همراه به غیر از نقاط مندرج در بند ۱ مجاز به ارایه خدمات اینترنت مبتنی بر فناوری WiFi به صورت برون ساختمانی (Outdoor) نمی‌باشند.
  3. سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی موظف است پس از ابلاغ این مصوبه از فعالیت‌های غیرمجاز ارایه خدمات اینترنت مبتنی بر فناوری WiFi به صورت برون ساختمانی (Outdoor) جلوگیری به عمل آورد.
  4. شرکت خدمات ارتباطی رایتل می‌تواند در چارچوب پروانه صادره از فناوری WiFi برای ارایه خدمات موضوع پروانه اقدام کند.
  5. در هر صورت ثبت مشخصات کاربران و مشترکین استفاده کننده از خدمات اینترنت مبتنی بر فناوری WiFi که روش آن به تایید سازمان خواهد رسید از سوی دارندگان پروانه و ارایه کنندگان خدمات اینترنت مبتنی بر فناوری WiFi الزامی است.

وضعیت اجرایی ارایه خدمات وای‌فای عمومی در ایران

از سال‌های ابتدایی دهه ۸۰ شرکت‌های مختلفی به صورت رسمی و یا غیررسمی در محدوده‌های جغرافیایی مشخص شهری و یا صنعتی اقدام به ارایه خدمات WiFi نموده‌اند. از اواسط سال ۱۳۹۰ دو اپراتور بزرگ وایمکس نیز برای ارایه این سرویس اقدام نمودند. چتر وایمکس ایرانسل و شبکه وایمو شرکت ارتباطات مبین‌نت که هر دو چندین بار افتتاح و معرفی شده‎اند نمونه‌ای از تلاش‌های رسمی برای ارایه خدمات وای‌فای عمومی و قانونی هستند. هر دو پروژه با توجه به خلا قانونی از زمان آغاز، نتیجه مثبت بزرگ و قابل توجهی کسب نکرده‌اند. متاسفانه با وجود مشکلاتی که کاربران کنونی شبکه نسل سوم رایتل درگیر آن هستند، توسعه شبکه‌های وای‌فای عمومی بر اساس مصوبه اشاره شده تا پایان دوره حفاظت اپراتور سوم تلفن همراه در محیط‌های برون ساختمانی (Outdoor) در شهرها و سایر اماکن عمومی (مانند پارک‌ها، میادین و محیط‌های شهری) در اختیار اپراتور سوم قرار گرفته است.

به جز اپراتورهای مخابراتی رسمی کشور، از سال‌های دور شرکت‌های خصوصی و حتی کوچک نیز برای ارایه گسترده خدمات وای‌فای تلاش کرده‌اند. معمولا این تلاش‌ها با توجه به حجم سرمایه‌گذاری مورد نیاز و مدل درآمدی کند شبکه‌های وای‌فای پس از مدتی از عرصه خدمت محو شده‌اند. به جز توان مالی، همواره حساسیت‌هایی در خصوص امنیت کاربران در شبکه‌های وای‌فای ناشناس وجود دارد که می‌تواند موجب بی‌اعتمادی کاربران به شبکه‌های وای‌فای عمومی شود.

خدمات وای‌فای عمومی فرای شعار و تبلیغات

بیشتر مشکلات و موارد قانونی که در خصوص شبکه‌های وای‌فای مطرح شده است مربوط به محیط برون ساختمانی (Outdoor) می‌باشد و تنها چند شرط کوچک برای ارایه خدمات WiFi درون ساختمانی (InDoor) وجود دارد. بیشتر رستوران‌ها، کافی‌شاپ‌ها و محیط‌های عمومی خود اقدام به راه‌اندازی محدود شبکه‌های وای‌فای برای مشتریان خود کرده‌اند و مشتریان (و همه ما) عادت کرده‌ایم در هنگام ورود به محیط جدید به دنبال اسم شبکه‌های WiFi آشنا بگردیم و یا از نزدیک‌ترین فرد آن محیط سراغ کلمه عبور را بگیریم. هر چند این موضوع می‌تواند دسترسی به شبکه‌ی اینترنت را آسان کند و بار هزینه‌های شبکه‌های GPRS و ۳G را از دوشمان بردارد، اما مخاطرات امنیتی برای کاربران تازه‌کار همیشه وجود خواهد داشت.

ایجاد شبکه‌های وای‌فای عمومی امن و پایدار می‌بایست به عنوان یک زیرساخت ارتباطی پرکاربرد نه تنها برای تبلیغ و افتتاح در نمایشگاه‌ها، بلکه برای ارایه خدمات با کیفیت به کاربران مورد توجه قرار گیرد.

بی‌استفاده بودن انگشت‌نگاری سنتی

قبلا در نوشته شفافیت حکومتی در زیرساخت‌ها در مورد گزارش‌های Daily Open Source Infrastructure گفته بودم. تغییراتی که ۱۱ سپتامبر در زیرساخت دولتی آمریکا (خارج از حکومت حزبی جاری) در طول ۳ دوره گذشته داشته، به نظر من برای خیلی از کشورها (و حتی سازمان ها) می تواند اثر بخش باشد.

امروز (همزمان با استفاده از سیستم اضطراری اطلاع رسانی بی‌سیم بر روی همان لیست پستی ایمیل دیگری ارسال شد با محتوای نقص در سیستم انگشت نگاری فدرال و استفاده ۸۵۸ نفر از این نقصان امنیتی و ورود به آمریکا بعد از اینکه برخی از آن ها با هویت دیگر دیپورت شده بودند. باز هم نکته ای که برای من جالب بود ارایه اطلاعات تقریبا کامل، بیان علت مشکل و ذکر راه حل در نظر گرفته شده برای کم کردن خسارت بود.

کلیات داستان این بوده که بخش زیادی از انگشت نگاری هایی که به صورت سنتی (کاغذی) پیش از سال ۲۰۰۸ اسکن شده بودند به خوبی دیجیتالی نشده بودند و در نتیجه توانایی پیدا کردن افراد رو نداشتند. البته این روزها خوب اثر انگشت خیلی بهتر در آیفون‌ها ذخیره می شود :)) بعدا باید در مورد پروژه پر سر و صدای Next Generation Identification بنویسم.

دوست داشتید بخونید: Potentially Ineligible Individuals Have Been Granted U.S. Citizenship Because of Incomplete Fingerprint Records

rcmp-c216-c-fingerprinting-example

نقشه حج و گوگل مپ

تقریبا ۹ سال پیش، همین روزها آخر وقت چهارشنبه عصری جایی که کار می کردم، یک کار فوری مطرح شد در مورد مراسم حج. اون موقع مشکل گم شدن (ناپدید شدن) بخشی از حجاج کم سن و سال تر و از یک جنس مشخص بود (که البته بعدا منجر به وضع شد قانونی شد که فاجعه رو کمی کمتر کرد.). راه حل دم دستی که با توجه به امکانات اون زمان مطرح شده بود، برگزاری جلسات آشنایی بیشتر با مسیرهای حج برای سرپرستان و راننده ها و بخشی از پرسنل بود.

پیشنهادی که من بدون فکر کردن دادم، استفاده از گوگل مپ بود و به علت اینکه بدلایل احمقانه نمی خواستند از گوگل مپ استفاده کنند من قبول کردم کل مسیر رو با زوم جزییات تبدیل به عکس/فیلم کنم. خروجی شد نزدیک ۲۷۰۰ اسکرین شات که با فلاکت تبدیل به یک فیلم شد و در اختیار اون حاج آقای مسئول در آن زمان قرار گرفت. بعدش هیچ اتفاقی نیافتاد و در جواب پیگیری من شنیدم که شما کارتون رو انجام دادید و تمام شده. از پارسال که فاجعه منا اتفاق افتاد همش این موضوع تو فکرم بود ولی نمی دونستم فایل ها کجاست، امروز پیداشون کردم. خیلی تاسف خوردم که از اون زمان تا فاجعه پارسال ۸ سال زمان داشتند تا به صدها روش بهتر برای مدیریت بحران از طرف کشور خودمون فکر کنند.

hajj-steps

گشتم ببینم چقدر تغییر کرده و به این نقشه مراحل حج تمتع رسیدم که یه بنده خدایی درست کرده و کلی هم بازدید شده. هیچ جوری نمی تونم درک کنم به جز تنبلی چه دلیلی برای مدیریت غیر اصولی میشه این همه آدم و کشته شدن ۲۴۰۰ نفر میشه آورد.

2015-mina-stampede hajj-steps

داده‌های منتشر شده از vDOS

سرویس های که vDOS در وب سایت های زیر زمینی و بسیاری از فروم های اینتنرتی مدت ها در حال تبلیغ بود در دو هفته گذشته خبرهای زیادی درست کرده است. درآمد حداقلی ۶۰۰هزار دلاری در دو سال گذشته (از آب کره گرفته) و احتمالا خیلی بیشتر از این (سرویس از سال ۲۰۱۱ در حال خرابکاری بوده است.) باعث اعتماد به نفس صاحبان سرویس شده بود و بعد از اینکه در خصوص روش های DDOS مقاله ای منتشر کردند باعث شروع ردیابی و بعد هم دستگیری اولیه برای خودشون شدند. هفته گذشته Krebs on Security مطلبی در این خصوص منتشر کرد و با حمایت Cloudflare بخشی از لاگ فایل های این سایت رو نیز منتشر کرد. این لاگ فایل ها برای ۴ ۵ ماه گذشته است و نام کاربری سفارش دهنده، زمان سفارش و آدرس ارسال ترافیک رو در این فایل می تونید پیدا کنید.

متاسفانه این مطلب به روش عجیبی در یک بلاگ فارسی به روشی عجیب بیان شده است و بدون تحلیل کافی فقط چند نام در آن استفاده شده است. خیلی مهمه که توی این مدل افشای اطلاعات بیشتر به دلایل تجاری این کارها فکر کنید (دقت کنید فقط موضوع kiddo بازی نبوده) و مراقب سو استفاده رسانه های خبری هم باشید.

آدرس‌ها و زمان اجرا نیاز به بررسی خیلی دقیق‌تری داره، ولی شاید لازم باشه به جز احتمال حمله و خرابکاری، هدایت ترافیک رو هم در نظر گرفت. به عنوان یک نمونه یک ارتباط غیرقابل اثبات رو حداقل در تاریخ ها میشه دید:

1

دوازدهمین ژوئیه!

از امروز تقریبا ۲۴۶ هفته تا ایران۱۴۰۰ باقی‌مانده است. ۴ سال و ۸ ماه. چهار سال پیش خاطره‌ اولین استخدام را در سال هشتم نوشتم. هنوز هم مثل همیشه از رییس خوبم آقای کیاری خاطره‌های خوب و لذت بخش دارم. رییس عزیز فرانسه درس خونده بود و فرانسوی فکر می‌کرد و همین اختلاف بین انگلیسی نیمچه نمیه من و عادات فرانسوی ایشان درس‌های خوبی داشت. همیشه چیزی که ما فکر می‌کنیم درست نیست و زاویه نگاه کردن خیلی وقت‌ها نحوه‌ی قضاوت رو تغییر می‌ده. ژوییه یا ژوئیه یا ژولای یا جولای یا مرداد فرقی نمی‌کنه. مهم یک ماه گرم و شاد تابستانی هست که باید برای پاییز برنامه‌ریزی کرد.

فکر می‌کنم سیزدهمین سال قشنگ کاری رو باید با بیشتر دونستن در مورد کارهام و خطاهام شروع کنم و چی‌ بهتر از نوشتن در موردشون. توی این چند سال اخیر تعداد انگشت شماری از بلاگ‌های قدیمی باقی مونده و شبکه‌های اجتماعی جای خیلی حرف‌ها رو گرفته. نوشتن (آن هم به سبک خودمانی) ارزش و لذت بسیار بیشتری حداقل برای من داره. سالگرد دوازدهمین سال رو کمی زودتر با شروع ماه جولای دوست‌داشتنی شروع می‌کنم.

۱۸۲۸ روز تا #ایران ۱۴۰۰

سال ۱۳۹۵ برای خیلی‌ها شروع دوران اقتصادی جدیدی در ایران به خاطر تغییرات سیاست خارجی و پیشرفت فضای کسب‌وکار شرکت‌های خصوصی در ایران است. فرهنگ کارآفرینی بعد از چندین سال تلاش برای دریافت سهمی از سرمایه‌گذاری‌ها در سال ۱۳۹۴ به بخشی از ادبیات سرمایه ایران (هر چند تازه وارد) تبدیل شده است. شرکت‌های بزرگ خوشه‌ای خصوصی بعد از سال‌ها انحصار طلبی دولتی‌ها، در حال پایدار شدن هستند و شاید بتوان انتظار داشت معنای واقعی Conglomerate خصوصی (از مدل غیر اختلاسی)  در سال ۱۳۹۵ آغاز شود. شاید برای تغییر وضعیت اقتصادی و ملموس شدن اقتصاد ایران به عنوان یک کشور در حال پیشرفت چند سالی زمان نیاز باشد و پایداری شرایط در سال‌های آتی عامل مهمی در این خصوص باشد. دوست داشتم برای شروع سال جدید یک برنامه خوب برای شروع مجدد نوشتن منظم داشته باشم و ایده‌ای که به ذهنم رسید ۲۶۰ هفته تا سال ۱۴۰۰ بود.

۱۸۲۸ روزی که تا شروع سال ۱۴۰۰ باقی مانده است فرصت خوبی برای تمرین ورود به ماراتن اقتصاد رقابتی و روبه رشد (شاید به عنوان یک قدرت اقتصادی جهانی) است. اگر زنده باشم، دوست دارم ۲۶۰ هفته تا سال ۱۴۰۰ را بهانه‌ای برای برگشت به بلاگ و کسب دانش بهتری از فضای کسب و کار مبتنی بر فناوری، قرار دهم. در توییتر هم احتمالا از هش‌تگ‌های #BizTech مثل گذشته و #Iran1400 استفاده خواهم کرد.  این ۱۸۲۸ روز را می‌توان این طور هم نوشت:

  • ۱۵۷،۹۳۹،۲۰۰ ثانیه
  • ۲،۶۳۲،۳۲۰ دقیقه
  • ۴۳،۸۷۲ ساعت
  • ۲۶۱ هفته و یک روز

امیدوارم تجربه‌های خوبی تا یکشنبه ۲۱ مارچ ۲۰۲۱ داشته باشم.